بام سبز

بام سبز

بام سبز


بام سبز

درس تنظیم شرایط محیطی

بام سبز یکی از رویدادهای مهم و نوین شهرسازی به شمار می اید. که می تواند زندگی انسانها را به شرایط طبیعی نزدیک تر کند. بامهای سبز می توانند در بالا بردن کیفیت هوا و کاهش دمای متوسط شهرها موثر باشند. طراحی بام سبز در راستای معماری پایدار قرار دارد که می توان به این موارد اشاره کرد: کاهش مصرف انرژی- ذخیره انرژی- کاهش مصرف انرژی های فسیلی از دیگر موارد کاربرد : سکونتگاه حیات وحش- زیبا سازی فضای شهری- تامین بخشی از نیاز غذایی و… اما مهم ترین تاثیر ان در جلوگیری یا کاهش تغییر اقلیم می باشد.

طراحی بام سبز

تاثیرات نامطلوب (بدکردن هوا، بالارفتن دما و جزیره های گرمایی) را میتوان توسط افزایش سبزه ها و گیاهان در سطح شهر درسقف ساختمانها کاهش داد. بعلاوه گیاهان و بوته های استفاده شده بر روی سقفها، میتوانند تا حد زیادی از تبادل حرارت اتاقها با محیط بیرون جلوگیری کنند

شهرهای امروزی علیه ساکنان و نابودی محیط زیست بشر به پیش می روند. بناهای کم ارتفاع همراه باغچه، جای خود را به بناهای چند طبقه و برج ها ی قارچ گونه ی بدون نمودی از طبیعت داده اند و نواحی مجاور بناها نیز، به کاربری هایی مانند جاده ها و یا پارکینگ ها اختصاص داده می شوند. از سوی دیگر برای کاهش هزینه ها و بدست آوردن سود بیشتر در ساخت بناها، درصد اختصاصی به محیط های  سبز به شیوه های مختلف به زیربنای کل بنا افزوده می شود .

ساخت طراحی بام سبز

کیفیت هوا در سطح شهرهای بزرگ بالا نیست، این عامل ناشی از افزایش دما در طی تابستان، زیاد شدن جمعیت، ترافیکهای سنگین، افزایش صنعتی شدن، افزایش ساختمانها، کاهش فضای سبز و… است. در نتیجه انرژی بیشتری برای خنک کردن در تابستان و حتی انرژی الکتریکی بیشتری برای روشنایی احتیاج است. بنابراین کاشت سبزیها، بوته ها و حتی درختان کوچک بر روی بامها و یا روی دیوارها میتوانند در زیبا کردن و بهتر نمودن هوای شهرها مفید واقع شوند.

طراحی ویلا
آرامگاه کوروش کبیر

این مقاله به بررسی روشهای ساخت بامهای سبز، اجزای تشکیل دهنده یک بام سبز، بام سبز در ایران، مزایا و هزینه های مورد استفاده برای ساخت، نگهداری و پرورش این گیاهان بر روی سقفها و دیوارها میپردازد.

بام سبز چیست ؟

یک بام سبز، بامی است که مقدار یا تمامی آن با پوشش گیاهی و خاک، یا با محیط کشت روینده، پوشانده می شود. لفظ بام سبز همچنین می تواند برای بامهایی که مفاهیم “معماری سبز” را مد نظر قرار می دهند، نظیر پانلهای خورشیدی و یا صفحات فتوولتائیک، بکار رود.

بام سبز یک سیستم سبک وزن مهندسی ساز است که رشد گیاه را در بام میسر می سازد. و در عین حال از بام محافظت می کند. بام سبز شامل رشد و پرورش گیاهان در بالای بامها می باشد.

بام سبز

بام سبز

بام سبز از دوران سنت تا مدرنیته

پیشینه ای هزاران ساله دارد که در شواهد تاریخی نشان میدهد از زمانی که انسان شهرنشینی را تجربه کرد با کاشت باغ ها و گیاهان خواست خود را به محیط طبیعی نزدیک تر کند.

درختچه های استفاده شده در زیگورات که مربوط به ۲۱۰۰ قبل از میلاد و باغ های معلق بابل نشان گر این مسئله میباشد.

همچنین انسانها هزاران سال پیش به این نکته پی بردند که گیاهان عایق حوبی می باشند. که در عایق سرمایشی خانه های افریقایی مورد استفاده قرار می گرفت و نیز در خانه های ایرلند و اسکاتلند به عنوان عایق گرمایشی در حدود ۱۰۰۰ سال بعد از میلاد از ان بهره میبردند.

طراحی ویلا
معماری تل تخت

همچنین معماران مدرن از جمله لوکوربوزیه و رایت فواید بام باغ ها را ترویج دادند اما گذر سنتی به مدرن در آلمان رخ داد.

بام سبز در بابل قدیم

بام سبز در بابل قدیم

بام سبز در بابل قدیم

تفاوت شکلی بام های سنتی با جدید

بام سبز سنتی

بام سبز سنتی

بام سبز سنتی

بام سبز مدرن

بام سبز مدرن

بام سبز مدرن

انواع بام سبز

فشرده یا متمرکز

در اجرای روش فشرده کمیت خاک مورد استفاده در بام بناها از نظر وزنی فزونی دارد. بدین منظور از نظر ایستایی بایستی مطلوبیت لازم را دارا باشد.

گسترده یا وسیع

روش گسترده نیازی به نگهداری ومراقبت زیادندارد. و برای بام بناها فشار وزنی چندانی به  وجود نمی آورد. گسترده۵۰-۸۰درصد ارزان تر از بام های سبز فشرده است.

مقایسه سیستم بام سبز فشرده و سیستم بام سبز گسترده

مقایسه سیستم بام سبز فشرده و سیستم بام سبز گسترده

مقایسه سیستم بام سبز فشرده و سیستم بام سبز گسترده

بام سبز می توانند در انواع ‘متمرکز و فشرده’، ‘نیمه متمرکز ‘ و ‘گسترده یا وسیع’ بسته به عمق متوسط کشت و میزان تاسیسات مورد نیاز طبقه بندی شوند. بامهای سنتی سبز که نیازمند عمق متعارفی از خاک برای رشد گیاهان حجیم و چمن معمولی می باشند، به عنوان متمرکز مطرحند. این نوع بامها نیازمند آبیاری، کوددهی و سایر مراقبتها می باشند. در مقابل، بامهای سبز وسیع یا گسترده، به عنوان سیستمهای خودنگهدار در نظر گرفته شده و به حداقل تاسیسات نگهداری، شاید تنها یکبار در سال هرس یا کوددهی برای افزایش رشد گیاهان، نیاز دارند. این نوع از بامهای سبز می توانند در لایه بسیار نازکی از ‘خاک’ (اغلب از کودهای آلی با فرمول ویژه استفاده می شود)، قرار گیرند.

طراحی ویلا
پنج ساختمان معروف معماری

بدین ترتیب بام های متمرکز، محیط کشت ژرف و عمیقی دارند و در دسترس هستند (می توانند به عنوان یک فضای باز در نظر گرفته شوند). مثالی از یک بام سبز متمرکز، بام مرکز Manulife است که در بالای یک پارکینگ قرار گرفته است. ۲۵ ساله ای که در جای مناسبی با درختان بالغ و تنومندش، مستقر شده است.

بطور کلی اجزا عمده تشکیل دهنده یک بام سبز را می توان مطابق شکل زیر نشان داد:

برش عمودی از جزئیات بام سبز اجرا شده در یک ساختمان

برش عمودی از جزئیات بام سبز اجرا شده در یک ساختمان

اجزای تشکیل دهنده بامهای سبز

اجزای تشکیل دهنده بامهای سبز

اجزای تشکیل دهنده بامهای سبز

نوعی دیگر از لایه های تشکیل دهنده بام سبز

۱-لایه گیاهی: گونه های بوتهای و کوهی کوتاه و گیاهان وسبزیهای مقاوم در برابر انواع فشارها

۳۰cm 2-خاک: عمق بین ۵ تا

۳-فیلتر شبکهای

۴-لایه زهکشی (شامل حفرههای پلاستیکی یا متراکم)

۵- سد یا مانع ریشه

۶-غشاء : محافظ در برابر آب

۷-پوشش حرارتی

۸-لایه کنترل بخار

۹-محافظ ساختاری

نوعی دیگر از لایه های تشکیل دهنده بام سبز

نوعی دیگر از لایه های تشکیل دهنده بام سبز

تعدیل اثرات جزایر حرارتی شهرها

مناطق شهری یکی از مهمترین منابع انتشار گازهای گلخانه ایی و ایجاد جزایر حراراتی می باشند که از علل اصلی آن سهم رو به تزاید بام ها، راه ها و فضاهای پارکینگ با سطوح سخت مانند بتن و فقدان درختان و سایر گیاهان و عدم توجه به ساختار محیط زیست می باشد که سبب می شود گرمای خورشید در طول روز ذخیره شده و در شب با آزاد سازی و انتشار حجم زیادی از این گرما در مناطق شهری از سطوح سنگ، آسفالت و بتن به طور مداوم در حال تکرار باشد.

بام های سبز

بام های سبز

گرمایی شهر از آنجائیکه گیاهان زنده فراهم کننده سایه هستند از بلعیدن گرمای زیاد توسط سطوح سخت ممانعت بعمل آورده و با حفظ نم نسبی به سرد شدن هوا یاری می رسانند. کاهش ۱۲ درجه سانتی گراد از به میزان گرمای بیرونی هوا به واسطه آرایش صحیح سایه درصدی مصرف انرژی برای تهویه هوا را, دنبال دارد.

طراحی ویلا
خانه معاصر و منظره های حومه شهر

نواحی مادر شهری با ساختمان ها و خیابان ها، ۱۰۰ تا ۷۵ درصد با سطوح نفوذناپذیر پوشیده شده است. تنها ۵ درصد از آب باران در سفره های آب سطحی و عمیق نفوذ می کنند و ۱۵ درصد به واسطه پوشش گیاهی در جریان هوا تبخیر می شود. به تناوب ۷۵ درصد از آب باران به شکل رواناب های سطحی ظاهر می شوند و باربیشتری متوجه سیستم زهکشی و تخلیه فاضلاب می شود

فواید بام سبز

فواید بام سبز

هزینه اجرای بام سبز

هزینه های اولیه بطور قابل ملاحظه ای به نوع سیستم نصب شده، اندازه بام، ضخامت خاک بکاربرده شده، نوع گیاهان و یا بوته هایی بکار رفته و سیستمهای آبیاری بکار رفته وابسته است.
همچنین بستگی به نوع روش بکار رفته در ساختن بامها (روشهای فشرده، گسترده و نیمه گسترده) دارد. مثلا برای بامهای سبز گسترده سرمایه بیشتری نیاز است ولی مزایای بیشتری دارند. برای ساختن بامهای سبز هزینه ها در کل با توجه به موارد زیر:
طراحی و نوع بام سبز، شرایط بارگذاری در محل ساخت ، حقالزحمه گروه سازنده، جزئیات بام شامل لبه گذاری وشیب، ناودان، نورگیر و … ، مساحت سطح بام، فصل مورد نظر ساخت و نوع کاشت، ارتفاع ساختمان، نیازمندیهای نگهداری، آبیاری و محل ورود به بام و … متغییر است.

طراحی ویلا
طراحی سه بعدی مقرنس در تردی مکس

وضعیت بام سبز در ایران

در کشورهای اروپائی تبدیل به جز معمول و تا حدی ضروری ساختمان ها شده و در کشورهای آسیای شرقیو آمریکای شمالی هم به عنوان عنصری جدید و درحال رشد پدیدار شده اند، در بسیاری از کشورهای جهان سوم مانند کشور ماهمچنان عنصری ناشناخته و غریب محسوب می شود.

در کشور ما اگرچه در گذشته شاهد انجام برخی پروژها در این زمینه

۱۳۸۵ ). (در تهران مجموعه شهرک امید که در تمام : هستیم اما این امر به طور مستمر توسعه نیافته است (انصاری، کشتکار، ۵۵

نمای آن گلجایهای نواری شکلی که در آن درختچهها و گیاهان متنوعی کاشته و نگهداری می شود، ساخته شده است. همچنین

ساختمان آ- اس- پ، برج مسکونی نیاوران نمونه هایی از این دستهاند. اگرچه مشکل اصلی در نمونه های ذکر شده شهر تهران

نتیجه گیری

بدلیل ذخیره انرژی و عایق کاری ساختمانها در روزهای گرم و سرد و همچنین زیبایی در مناطق مسکونی وغیر مسکونی از بامهای سبز، که از قسمتهای مختلفی تشکیل شدهاند، استفاده میگردد. برای ساختن بامهای سبز ازسه روش، فشرده، گسترده و نیمه گسترده استفاده شده است. روش   فشرده دارای وزن زیادی میباشد و نیاز به نگهداری بالایی دارد اما روش گسترده دارای وزن کمتری است و نگهداری کمتری نیاز دارد.

جایگاهی برای زندگی پرندگان و حیوانات دیگر میشود. پیشنهاد میشود که برای شهرهای مانند تهران که ازلحاظ وسعت بزرگ هستند و آلودگی هوا در آنها زیاد است، در قسمتهای مختلف شهر از جمله روی بامها و دیوارهای دانشگاها و ساختمانهایی که در مراکز شهر قراردارند، از بامهای سبز استفاده شود.

دانلود

دانلود

بررسی بام سبز_۱۳۹۴-۶-۲۷-۰-۲۷

معماری

بام سبزطراحی بام سبز

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *