اعتماد دیجیتالی رکن اصلی زیستبومهای هوشمند
به گزارش وبسایت اویم شاهانه، نهمین همایش ملی پیشرفتهای معماری سازمانی ایران در دانشگاه شهید بهشتی آغاز بکار کرد و در قالب آن پنل تخصص «زیست بومهای دیجیتال دولت» برگزار شد.
مازیار مباشری در این پنل با تأکید بر لزوم تحول در نگاه حاکم بر معماری دولت دیجیتال گفت: در سالهای اخیر، مسیر توسعه خدمات هوشمند دولتی از مفهوم دولت به عنوان پلتفرم عبور کرده و امروز به سمت مفهومی پیشرفتهتر با عنوان دولت به عنوان اکوسیستم حرکت میکند. در این رویکرد، دولت نه صرفاً به عنوان یک نهاد تنظیمگر یا هماهنگکننده مرکزی، بلکه به عنوان یکی از بازیگران فعال در زنجیره ارزش اکوسیستم دیجیتال شناخته میشود.
مباشری در ادامه افزود: در ۱۰ سال اخیر، مجموعه دولت سرمایهگذاریهای قابل توجهی در ایجاد زیرساختهای ارتباطی، دادهای و خدماتی انجام داده است. امروز، پرسش کلیدی این است که سرنوشت این زیرساختها در چارچوب جدید دولت اکوسیستمی چه خواهد بود و چگونه میتوان از این ظرفیتها به شکلی کارآمد در زیستبوم دیجیتال آینده بهره برد.
وی با اشاره به نقش انتخاب متدولوژی های مرتبط با مدلسازی فرآیندها و تعاملات میان دستگاهی اظهار کرد: در رویکرد پنجره واحد، هدف اصلی، استانداردسازی و الکترونیکیسازی فرایندهای مشترک میان دستگاههاست. اما در نگاه اکوسیستمی، ما با شبکهای از بازیگران مواجهیم که دولت یکی از آنهاست و روابط متقابل میان بخشهای دولتی، خصوصی و عمومی باید بر مبنای مدلهای همکاری و تبادل داده بازطراحی شود.
مباشری افزود: در مدل پنجره واحد، دولت نقش هدایتکننده و تنظیمگر مرکزی دارد، اما در اکوسیستم دیجیتال، دولت خود به عنوان یک بازیگر فعال در زنجیره ارزش فعالیت میکند. این تغییر نقش، نیازمند بازنگری در ساختارهای فنی، حقوقی و حتی فرهنگی دولت دیجیتال است.
وی در ادامه به چارچوب ملی معماری سازمانی کشور (مصوب سال ۱۳۹۶) اشاره کرد و گفت: این چارچوب یکی از دستاوردهای مهم در مسیر نظاممند کردن تحول دیجیتال در بخش دولتی است. اکنون باید بررسی کنیم چگونه میتوان مدلهای اکوسیستمی جدید را به این چارچوب متصل کرد.
مباشری در بخش دیگری از سخنان خود، به نقش مرکز ملی تبادل اطلاعات (NIX) پرداخت و تأکید کرد: تحول زیستبومهای دیجیتال کشور در آینده، بر مبنای تبادل اسناد خواهد بود نه صرفاً دادههای خام. وی توضیح داد: در آینده نزدیک، زیستبومهای دیجیتال مبتنی بر انتقال داده نخواهند بود، بلکه بر مبنای تبادل اسناد الکترونیکی فعالیت خواهند کرد.
مباشری افزود: در این شرایط، مراکز تبادل سنتی یا همان ESPها، چه در سطح ملی و چه در سطح دستگاهی، به تدریج با تغییر نقش مواجه خواهند بود. البته در مرحله گذار، همچنان میتوان از زیرساختهای فعلی برای انتقال داده استفاده کرد، اما در آینده تمرکز از “انتقال داده” به سمت “مدیریت و اعتبارسنجی اسناد دیجیتالی” حرکت خواهد کرد.
دستیار رئیس سازمان فناوری اطلاعات کشور، صفایی، در این همایش با ارائه توضیحاتی جامع درباره طرح استقرار زیستبومهای دیجیتال دولت» گفت: این طرح، با هدف رفع چالشهای ساختاری و تقویت هماهنگی میان دستگاههای اجرایی و پلتفرمهای مختلف طراحی شده و میتواند جایگزین رویکردهای جزیرهای و دستگاهمحور پیشین شود.
وی ادامه داد: بحث آسیبشناسی طرح شامل چند نکته کلیدی است؛ نبود نگاه سیستمی و بیندستگاهی، همپوشانی در مأموریتها، دخالت و عدم پاسخگویی دستگاهها در ارائه خدمات و وجود دادههای ناکارآمد و پراکنده. این مسائل باعث شده تا تعاملات میان دستگاهها و شهروندان به شکل مطلوب شکل نگیرد.
صفایی در ادامه افزود: طبق این ابلاغیه، سازمان فناوری اطلاعات موظف است ظرف شش ماه معماری کلان و استانداردهای فنی زیستبومهای دیجیتال دولت را تدوین و ابلاغ کند. علاوه
