ابردزدی پایه علمی ندارد/ جابهجایی ابرها و سامانههای جوی نیازمند انرژی در حد چند انفجار هستهای است
به گزارش وبسایت اویم شاهانه، عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلیسینا تاکید کرد که شایعات مربوط به ابردزدی یا سرقت ابرها از نظر علمی هیچ پایهای ندارد و برای جابهجایی سامانههای جوی نظیر پرفشار جنبحارهای، به انرژیای در حد چند انفجار هستهای نیاز است.
علیاکبر سبزیپرور، استاد هواشناسی دانشگاه بوعلیسینا در گفتوگو با خبرنگار ایسنا، هرگونه ادعای ابردزدی یا سرقت ابرها را رد کرد و اظهار کرد: این پدیده به آن معنایی که در شبکههای اجتماعی و برخی گزارشها مطرح میشود، از نظر فیزیکی و عملیاتی امکانپذیر نیست.
سبزیپرور با اشاره به مطرح شدن این موضوع در سال گذشته، ادامه داد: جابجایی ابرها در مقیاس وسیع و کشوری امکانپذیر نیست و ابرها پدیدههای عظیم جوی و اقلیمی هستند و جابهجایی عمده آنها بهگونهای که کشوری بتواند ابرهای کشور دیگر را منتقل یا به اصطلاح سرقت کند، در توان هیچکس نیست.
وی همچنین افزود که ابرهای بارانزایی که به ایران میرسند معمولا از سمت غرب وارد کشور میشوند و اگر کشوری مانند ترکیه توانایی چنین کاری را داشت، از آن برای رفع مشکلات خشکسالی خود بهره میبرد چراکه بخشهای شمالی ترکیه نیز در حال حاضر با کمبود بارش مواجه هستند.
سبزیپرور در ادامه به نحوه انجام عملیات بارورسازی ابرها اشاره کرد و گفت: بارورسازی تنها در مقیاس کوچک و در شرایط جوی خاص امکانپذیر است و نمیتوان با این کار در هر زمان و برای هر ابری انتظار بارش داشت.
وی افزود که در این فرآیند، بسته به نوع و ویژگی ابر، از مواد مختلفی استفاده میشود که یکی از رایجترین آنها پاشش کریستال یدید نقره است که این مواد در ارتفاع مناسب با استفاده از هواپیما یا در سالهای اخیر با پهپاد درون ابر پخش میشوند تا کریستالهایی ایجاد کنند که بخار آب پیرامون آنها تجمع یافته و در نهایت به ذرات بزرگتری تبدیل میشوند که بهصورت باران یا برف از به سطح زمین میرسند.
استاد هواشناسی دانشگاه بوعلیسینا با اشاره به محدودیتهای بارورسازی ابرها، بیان کرد: حتی در پیشرفتهترین کشورهای دنیا و با استفاده از بهروزترین تجهیزات، میزان موفقیت این عملیات بالا نیست و گزارشها نشان میدهد که در شرایط مساعد نیز میزان موفقیت معمولا از حدود ۱۵ درصد فراتر نمیرود و به بیان دیگر، از هر صد مورد بارورسازی، تنها حدود پانزده مورد بهطور موثر به بارش منجر میشود.
سبزیپرور با اشاره به وضعیت اقلیمی ایران، افزود: جو کشور ما بهطور کلی رطوبت بالایی ندارد و فقط در ماههای سرد مانند آذر و دیماه، با ورود ابرهای مدیترانهای، رطوبت جو افزایش پیدا میکند.
وی با رد این تصور که بارورسازی ابرها در کشورهای مجاور میتواند سهم بارش ایران را کاهش دهد، گفت: بارور سازی ابرها در مقیاس محلی سهم زیادی از رطوبت مدیترانه ندارد و نمیتوان انتظار داشت که بر رطوبت گسترهی چندصد کیلومتری ایران اثر بگذارد.
این استاد دانشگاه تصریح کرد که آمریکا حدود ۸۰ سال است که در زمینه بارورسازی فعالیت دارد، اما آنها هم به این نتیجه رسیدهاند که با وجود هزینههای بالا، بازدهی این روش پایین است و از نظر اقتصادی مقرونبهصرفه نیست.
سبزیپرور همچنین افزود که در ایران، بارورسازی ابر سابقهای بیش از ۵۰ سال دارد و پیش از انقلاب، شرکتهای آمریکایی و سپس کانادایی در مناطق یزد و شیرکوه این پروژه را اجرا کردند و پس از انقلاب نیز از دهه ۶۰ بهطور جدیتر با همکاری چند شرکت روسی دنبال شد، اما تاکنون نتیجه مطلوبی حاصل نشده است.
وی خاطرنشان کرد که در بیشتر پروژهها از یُدید نقره به عنوان ماده اصلی استفاده میشود که گران بوده و مواد ارزان دیگر مانند یخ خشک (دی اکسید کربن جامد)
